Vakantiehuis op Hvar: lavendeleiland, verborgen baaien en stille dorpen

Hvar staat bekend als het zonnigste eiland van Kroatië, en zijn reputatie snelt hem vooruit: jachthaven, celebrityglamour, lange nachten. Wat daarbij vaak onderbelicht blijft: buiten de stadshaven van Hvar-stad is het eiland verrassend rustig. Lavendelvelden en oude stenen dorpen in het binnenland, kristalheldere baaien in het zuiden, slaperige havenplaatsjes in het noorden. Precies dit eiland is van jou wanneer je het vanuit je eigen vakantiehuis op Hvar verkent in plaats van vanuit het overboekte hotel aan de boulevard.

Waarom Hvar, waarom nu?

Met meer dan 2.700 zonuren per jaar is het op Hvar nog zomer wanneer die elders al lang op zijn retour is. In augustus toont het eiland zich van zijn meest intense kant: warme zee, lange avonden, volle havens. En in september begint misschien wel de mooiste tijd, met 24 graden watertemperatuur, de start van de wijnoogst en aanzienlijk meer rust. Wie nu boekt, krijgt beide: de hoogzomer, als er nog iets beschikbaar is, of de gouden tussenweken daarna.

De reis ernaartoe is eenvoudiger dan velen denken: de catamaran brengt je in ongeveer een uur van Split naar Hvar-stad, de autoveerboot vaart van Split naar Stari Grad. Als je in augustus met de auto oversteekt, reserveer de veerboot dan vroeg of neem een afvaart in de ochtend.

Badebaaien en de Pakleni-eilanden

De kust rond Hvar Town en het zuiden van het eiland vormt een keten van kiezelbaaien met turquoise water. Onze favorieten: Dubovica met het oude stenen huis direct aan het strand, de door rotsen omringde dubbele baai Zaraće en het vissersdorp Milna, dat zelfs rond de middag ontspannen blijft. Direct bij Hvar Town ligt Pokonji Dol, en bij Jelsa is het ondiepe Grebišće populair bij gezinnen met kleine kinderen. In het hoogseizoen geldt de regel uit onze hittegids: ga vroeg of pas vanaf de late namiddag, dan heb je de baaien bijna voor jezelf.

Het echte hoogtepunt ligt recht tegenover Hvar Town: de Pakleni-eilanden, een archipel van beboste eilandjes met baaien die zo uit een catalogus lijken te komen, met Vinogradišće op Palmižana als absolute topper. Watertaxi's varen de hele dag vanaf de haven heen en weer, of je huurt voor een dag een boot met schipper. Wie een vaarbewijs heeft, huurt zijn eigen kleine motorboot en kiest zelf een baai uit. Het beste moment: vroeg in de ochtend, voordat de excursieboten aankomen.

Bezoek Hvar Town, verblijf in Stari Grad of Jelsa

Hvar Town is de moeite waard, geen twijfel mogelijk: het fort boven de stad, het grote renaissanceplein, het uitzicht over de haven bij zonsondergang. Alleen hoef je er in augustus niet te verblijven. Bezoek de stad in de voormiddag of voor het diner en trek je daarna terug naar waar het eiland stil is:

• Stari Grad, een van de oudste steden van Europa, in 384 v.Chr. door de Grieken gesticht. De steegjes in de oude binnenstad rond de Tvrdalj, het versterkte zomerhuis van de dichter Petar Hektorović, zijn zelfs in het hoogseizoen aangenaam ontspannen. De vlakte van Stari Grad met haar antieke veldmuren behoort tot het UNESCO-werelderfgoed.
• Jelsa, een havenstadje met een schaduwrijk plein, goede ijssalons en wijnhuizen op loopafstand.
• Vrboska, de kleinste van de drie, met kanalen, stenen bruggen en een kerk die eruitziet als een fort. Niet voor niets noemt men het Klein-Venetië.

Lavendel en het stille achterland

Hvar draagt de bijnaam lavendeleiland, en in juni en begin juli kleuren de hellingen rond Velo Grablje en Brusje daadwerkelijk paars. In augustus is de bloei voorbij, maar de lavendel blijft alomtegenwoordig: als olie en honing bij de kraampjes, als geur in de steegjes van de bergdorpen. De oude kronkelweg van Hvar-stad via Velo Grablje naar Brusje is een van de mooiste routes op het eiland, het best vroeg in de ochtend of tijdens het gouden uur.

Nog verder landinwaarts ligt Humac, een verlaten herdersdorp van grijze steen hoog boven de kust. Geen elektriciteitsnet, geen souvenirwinkels, maar wel een van de bekendste konoba's van het eiland, waar boven open vuur wordt gekookt. Vanaf hier begint ook het wandelpad naar de druipsteengrot Grapčeva špilja.

's Avonds in de konoba

De beste keuken van Hvar vind je niet aan de boulevard, maar in de konoba's van de dorpen en langs de veldwegen. Bestel wat het eiland zelf voortbrengt: Gregada, de traditionele visstoofpot met aardappelen en witte wijn, met daarbij een glas Bogdanuša, de witte druivensoort die alleen op Hvar voorkomt. Op de steile zuidhellingen rond Sveta Nedjelja en Ivan Dolac groeit bovendien een van de beste Plavac Mali-wijnen van Kroatië. Voor peka geldt, zoals overal: bel enkele uren van tevoren en bestel vooraf.

Waarom een vakantiehuis met zwembad augustus op Hvar redt

Nu komt het beslissende. Hvar is in hartje zomer prachtig, maar druk: de hotels aan de boulevard zijn volgeboekt en luidruchtig, de ligbedden dubbel bezet. Een vakantiehuis met zwembad verandert alles. Je verblijft boven een stille baai of tussen de wijngaarden, zwemt 's ochtends vóór de rondvaartboten arriveren en brengt de hete middaguren door bij je eigen zwembad in plaats van in de drukte. 's Avonds barbecue je op het terras met uitzicht op zee, en de nacht blijft zo rustig of zo lang als jij wilt.

Daarbij komt de ligging in het zuiden van Dalmatië: vanuit het vakantiehuis op Hvar ben je met de catamaran snel in Split, met de boot op de Pakleni-eilanden en met de veerboot op de naburige eilanden. Meer inspiratie voor de regio vind je onder vakantiehuis met zwembad in Dalmatië.